“Alleen maar laten zien” is geen evangelisatie
Laatst hoorde ik het weer:
“Ik evangeliseer doordat mensen aan mij kunnen zien dat ik christen ben. Ik hoef het evangelie niet met woorden te vertellen. Als ze nieuwsgierig zijn, vragen ze het wel.”
En dat ligt dicht tegen deze bekende/beruchte spreuk aan:
Verkondig het evangelie te allen tijde. Gebruik zo nodig woorden.
Dat klinkt wellicht nederig en sympathiek. Toch is het, als dit alles is, absoluut geen(!) bijbelse evangelisatie. De Bijbel is namelijk opvallend duidelijk dat het evangelie niet alleen zichtbaar moet zijn in gedrag, maar vooral verkondigd moet worden met woorden.
Laten we eens kijken wat de Bijbel erover te zeggen heeft.
Het evangelie is een boodschap die letterlijk gehoord moet worden
Het woord evangelie betekent goed nieuws. Goed nieuws moet verteld worden, anders blijft het onbekend. In Romeinen 10:14 tot 17 legt Paulus uit hoe mensen tot geloof komen.
Hoe zullen zij Hem aanroepen in Wie zij niet geloofd hebben? En hoe zullen zij in Hem geloven van Wie zij niet gehoord hebben? En hoe zullen zij horen zonder iemand die predikt?
Je ziet dat Paulus hier een heldere lijn aangeeft:
- Mensen moeten de Heer aanroepen.
- Daarvoor moeten ze geloven.
- Daarvoor moeten ze horen.
- Daarvoor moet iemand prediken / vertellen. Letterlijk.
Vers 17 zegt vervolgens:
Zo is dan het geloof uit het gehoor, en het gehoor door het Woord van God.
De Bijbel zegt dus niet dat geloof ontstaat doordat mensen alleen een goed voorbeeld zien. Geloof komt doordat het Woord gehoord wordt. Als iemand niet letterlijk geluid maakt, dan kan die ook niet iets letterlijk horen.
Jezus gaf een actieve opdracht
In Mattheüs 28:19 en 20 geeft Jezus de Grote Opdracht.
Ga dan heen, maak alle volken tot Mijn discipelen en leer hen onderhouden alles wat Ik u geboden heb.
De opdracht bevat duidelijke handelingen.
- Ga.
- Maak discipelen.
- Leer.
Niemand kan onderwezen worden zonder uitleg. Discipelen maken vereist woorden. Jezus zei niet dat Zijn volgelingen alleen maar een mooi voorbeeld moesten zijn. Hij gaf een actieve zendingsopdracht. “Mensen kunnen het wel aan mij zien” is passief.
De eerste christenen spraken daadwerkelijk over Jezus
In Handelingen zie je hoe de eerste gelovigen evangeliseerden. In Handelingen 8 leest de Ethiopische kamerling “de Schrift”. Filippus reageert niet door alleen vriendelijk aanwezig te zijn. Er staat:
Filippus opende zijn mond en verkondigde hem Jezus. (Handelingen 8:35)
Evangelisatie betekent hier letterlijk dat hij begon te spreken en Jezus uitlegde. In Handelingen 4:20 zeggen de apostelen:
Wij kunnen niet nalaten te spreken over wat wij gezien en gehoord hebben.
Hun getuigenis bestond uit spreken, niet alleen uit zichtbaar gedrag.
Dit punt wordt nog duidelijker als we nadenken over zendelingen / zending. Als iemand zich een zendeling noemt, maar het evangelie niet letterlijk verkondigt, is die persoon dan echt een zendeling? Het woord ‘zendeling’ betekent immers letterlijk iemand die gestuurd wordt om het evangelie te brengen. Zonder woorden is die roeping leeg. Het wordt problematisch als we onszelf zo’n titel geven zonder de kern van het werk uit te voeren.
Paulus zag spreken als noodzakelijk
In 1 Korinthe 1:21 staat:
Het behaagde God door de dwaasheid van de prediking hen die geloven te behouden.
God heeft ervoor gekozen mensen te redden door de prediking. Dat is een gesproken boodschap. Paulus zegt zelfs in 1 Korinthe 9:16:
Wee mij als ik het evangelie niet verkondig.
Als alleen een goed leven genoeg was, zou Paulus niet zo sterk de noodzaak voelen om te spreken. Zijn vervolging kwam juist doordat hij het evangelie hardop verkondigde.
Een goed leven is belangrijk, maar absoluut niet voldoende
De Bijbel leert zeker dat het gedrag van christenen ertoe doet. Jezus zelf zegt in Mattheüs 5:16:
Laat uw licht zo schijnen voor de mensen, opdat zij uw goede werken zien en uw Vader verheerlijken.
Goede werken zijn belangrijk, omdat ze geloofwaardigheid geven en laten zien dat het geloof echt is. Maar goede werken vertellen niet vanzelf:
- dat Jezus voor zonden stierf
- dat bekering nodig is
- dat geloof noodzakelijk is
Die inhoud moet uitgelegd worden. Letterlijk verteld. Die dingen kun je niet “vertellen” door gedrag.
Het idee “ze vragen het wel” is niet realistisch volgens de Bijbel
De Bijbel is helder dat mensen van nature geestelijk blind zijn. 2 Korinthe 4:4 zegt dat de god van deze wereld de gedachten van ongelovigen verblindt. Romeinen 3:11 zegt dat niemand uit zichzelf God zoekt. Daarom nemen gelovigen in het Nieuwe Testament initiatief om letterlijk te spreken. Zelfs 1 Petrus 3:15, vaak gebruikt om passieve evangelisatie te verdedigen, zegt:
Wees altijd bereid tot verantwoording aan ieder die u rekenschap vraagt van de hoop die in u is.
Ook hier gaat het om een mondeling antwoord. Bovendien staat deze tekst in een context van lijden en tegenstand, niet van passief afwachten.
Conclusie
Laten zien dat je christen bent, is goed en bijbels. Een leven vol goede werken kan geloofwaardigheid geven en mensen nieuwsgierig maken. Maar als dat alles is, dan is het geen evangelisatie. De Bijbel leert consequent dat het evangelie gehoord moet worden, verkondigd moet worden en uitgelegd moet worden. Geloof komt niet door alleen uitstraling of moraal, maar door het horen van het Woord van Christus (Romeinen 10:17).
Het principe dat woorden essentieel zijn, geldt niet alleen voor zendelingen. Natuurlijk heeft een zendeling een bijzondere roeping, maar elke christen is geroepen om het evangelie te delen. Wie denkt dat “laten zien” genoeg is, gebruikt dat vaak als excuus om zijn verantwoordelijkheid te vermijden. Als zelfs een zendeling het evangelie alleen maar zou laten zien zonder te verkondigen, vervalt de essentie van zijn roeping en is het dus geen zendeling. Voor jou en mij geldt hetzelfde: het gaat niet om status of titel, maar om de boodschap van Jezus die gehoord moet worden. Evangelisatie is geen optionele activiteit; het is de kern van ons geloof en onze roeping.
Wie echt begrijpt wat Christus voor ons heeft gedaan, kan niet anders dan het van de daken te verkondigen. Zijn offer, Zijn redding en Zijn genade zijn te ingrijpend om stil te houden. Als we het evangelie bewust stilhouden, moeten we ons afvragen: in welke god (kleine g) geloven we dan eigenlijk? Is het de levende, reddende God van de Bijbel, of een comfortabele “god” versie die ons vooral een goed gevoel geeft?
Evangelisatie is geen nette extra of een sympathiek voorbeeld; het is de natuurlijke uitdrukking van een leven dat geraakt is door Christus. Wie het evangelie actief deelt, vervult zijn roeping en laat de kracht en urgentie van het christelijk geloof zien. Een christelijk leven zonder woorden is een getuigenis, maar evangelisatie is pas compleet wanneer de boodschap van Jezus daadwerkelijk wordt uitgesproken, zodat mensen kunnen horen, geloven en gered worden.
“Wie Christus echt kent, kan niet zwijgen; wie het evangelie stilhoudt, moet zich afvragen of hij God en Zijn roeping werkelijk begrijpt.”
Oproep aan zendelingen
Misschien merk je dat je werk steeds meer bestaat uit humanitaire inzet en goede daden, en dat evangelisatie in de juiste zin van het woord helemaal op de achtergrond is geraakt? Misschien voelt dit pijnlijk dichtbij jezelf? Het is begrijpelijk dat de uitdagingen van het werk, de cultuur of persoonlijke druk het moeilijk maken om letterlijk over Jezus te spreken. Toch roept God je tot meer dan alleen mooie daden. Hij roept je om Zijn boodschap actief te delen, zodat mensen kunnen horen, geloven en gered worden.
Als je merkt dat je zendingswerk steeds meer een humanitaire dienst wordt en dat het verkondigen van het evangelie helemaal wegvalt, nodigen we je uit om samen met ons te onderzoeken hoe je weer terug kunt naar de roeping die God je heeft gegeven. Zo kunnen woorden en daden weer samenkomen in ware evangelisatie.
