Ben jij wel eens boos? En mag je dat zijn? En hoe?

Mag je boos zijn? Een vraag die we wel vaker krijgen. Vaak zit die verstopt in opmerkingen zoals “ik wil niet boos zijn”, “God is liefde, boos zijn is niet goed”, “ik moet toch mijn vijand liefhebben”, “hoe ga ik met mijn boosheid om”. Laten we eens kijken of je boos mag zijn (en hoe dan). Laten we je eerst eens een beetje boos maken met wat namen die je wellicht kent?

  1. Adolf Hitler (1889-1945)
    Verlies van Levens: Ongeveer 17 miljoen mensen, waaronder 6 miljoen Joden tijdens de Holocaust.
  2. Joseph Stalin (1878-1953)
    Verlies van Levens: Geschat tussen de 6 en 20 miljoen door zuiveringen, gedwongen collectivisatie, en politieke repressie.
  3. Mao Zedong (1893-1976)
    Verlies van Levens: Geschat tussen de 40 en 80 miljoen door hongersnoden, zuiveringen en dwangarbeid.
  4. Pol Pot (1925-1998)
    Verlies van Levens: Rond de 1,5-2 miljoen tijdens de Cambodjaanse genocide.
  5. Leopold II van België (1835-1909)
    Verlies van Levens: Geschat 10-15 miljoen in de Onafhankelijke Congostaat.

Geen idee hoe jij over deze mensen denkt, maar ik ben echt wel boos op ze. En dan is “boos” zachtjes uitgedrukt. Woedend wellicht? En dan komt de vraag: mag je daar boos op zijn?

Er is nog een probleem met al die boosdoeners van dat lijstje…

1. Adolf Hitler: Zelfmoord.
2. Joseph Stalin: Beroerte
3. Mao Zedong: Hartaanval
4. Pol Pot: Hartaanval
5. Leopold II van België: complicaties na een darmoperatie

Nou weet ik niet wat jullie denken, maar mijn gedachte zou kunnen zijn: “nou, die zijn er genadig vanaf gekomen en zijn toch weer “mooi” hun straf ontlopen.” Dat maakt mijn boosheid niet minder moet ik eerlijk zeggen. Over het algemeen, als iemand een hartaanval ervaart, kan het bewustzijn binnen enkele seconden tot enkele minuten verloren gaan. Beroerte idem, zelfmoord in deze vorm is “flits en weg” en Leopold lag lekker in een ziekenhuis en heeft mogen smikkelen van de pilletjes en kon genieten van verdoving.

Zijn jullie al boos als je dit leest? Mooi! Dan gaan we met de juiste “stemming” eens kijken of die boosheid er mag zijn:

Verheugd is de rechtvaardige als hij vergelding ziet, in het bloed van de wettelozen wast hij zijn voeten. Dan zegt men: ‘De rechtvaardige wordt beloond, er is een God die recht doet op aarde. (Psalm 58:11-12)

Al die mensen zijn er dus niet makkelijk vanaf gekomen. Ja, op aarde wel, maar de aarde is maar een tijdelijke verblijfplaats. Wat er na ons leven komt… is eeuwig. De Bijbel spreekt van een “Poel van vuur”, “Buitenste duisternis”, “Eeuwig vuur”, “Pijn in vuur”, “Eeuwig verderf” en nog veel meer. En dat is eeuwig… voor al die personen….

Vind jij het onrechtvaardig dat God die mensen op die manier straft? Ik niet. Welke gevoelens heeft God erbij als Hij dat doet? Rozengeur en maneschijn, of is God boos? Wat denk jij? Klopt, ook God kan HEEL boos zijn. Maar let op:

God is een rechtvaardige rechter, ja, een God die elke dag toornig is. (Psalm 7:11)

Kijk, nu komen we ergens. God is dus ook boos over “ongerechtigheid” en aangezien wij naar Zijn beeld zijn geschapen (Genesis 1:26) kennen ook wij boosheid als wij onrecht zien gebeuren. Daar is niets fouts aan. Ja, maar, God is God, wij zijn mens, en mensen mogen toch niet boos zijn? Nou.. let op: Jezus was God… en mens! En let op wat Hij hier doet:

En het pascha der Joden was nabij, en Jezus ging op naar Jeruzalem. En Hij vond in den tempel, die ossen, en schapen, en duiven verkochten, en de wisselaars daar zittende. En een gesel van touwtjes gemaakt hebbende, dreef Hij ze allen uit den tempel, ook de schapen en de ossen; en het geld der wisselaren stortte Hij uit, en keerde de tafelen om. En Hij zeide tot degenen, die de duiven verkochten: Neemt deze dingen van hier weg; maakt niet het huis Mijns Vaders tot een huis van koophandel. (Johannes 2:13-16)

Valt je iets op? Jezus vond niet toevallig een gesel / zweep op de vloer, maar Hij maakte er eentje, zelf, heel bewust. Dat heeft Hem tijd gekost. Jezus zag iets gebeuren waar Hij rechtvaardig kwaad op werd en Hij maakte zelf een zweep en ging toen los.

Oftewel, een rechtvaardige boosheid, met alle consequenties van dien voor de boosdoeners, is bijbels gezien niets fouts aan.

En dan komen we bij HET woord voor vandaag is: “rechtvaardige boosheid”. En dat is voor jou en mij (Wij zijn God niet) een mega probleem. Want wij zijn mens en alle behalve rechtvaardig:

Gelijk geschreven is: Er is niemand rechtvaardig, ook niet een; (Romeinen 3:10)

Laten we eerlijk zijn, hoe vaak zijn we wel niet boos geworden op een ander, zonder ons zelf af te vragen wat je eigen rol was? Zonder dat we ons afvroegen waarom die persoon überhaupt zo deed als die deed? Ja, sommige mensen zijn echt “evil”, maar als we heel diep in ons hart kijken… zijn wij wel zo “heilig” dan? Echt? Zijn wij altijd zo “rechtvaardig”?

Oftewel, dat wij boos worden om “onrechtvaardigheid” is niets mis mee, integendeel. Maar “rechtvaardige boosheid” is voor ons wel een probleem, want wij zijn mens en Goddelijke “rechtvaardige boosheid” gaat ons niet lukken. Je ziet dat dus ook overal en nergens fout gaan in de mensheid. We nemen op de meest gruwelijke manier wraak op elkaar, de ene oorlog na de andere in naam van “ons eigen gevoel van rechtvaardigheid” en dat gaat helemaal fout! Vandaar dat God ons ook waarschuwt tegen ons zelf en Hij aangeeft:

Wreekt uzelf niet, geliefden, maar laat plaats voor de toorn, want er staat geschreven: Mij komt de wraak toe, Ik zal het vergelden, spreekt de Here. (Romeinen 12:19)

Helder toch? En zijn we er dan? Nou, nee. Want we zitten wel met die boosheid, wat gaan we daar dan mee doen vandaag? Allereerst doen we wat Romeinen 12:19 zegt en dan?

Wees boos op de veroorzaker van de ellende die we zien:

Wees nuchter en waakzaam. Uw tegenpartij, de duivel, gaat rond als een brullende leeuw, op zoek naar wie hij kan verslinden. (1 Petrus 5:8)

Daar begint de ellende, daar ligt de oorzaak. Dus als je boos bent, wees dan wel boos naar de juiste partij. God is niet de oorzaak van de ellende, “Uw tegenpartij, de duivel” is waar je boos op MOET zijn. Daar begint je rechtvaardige boosheid en nergens anders. En daarna, op wie gaan we dan boos zijn? Want “duivel” klinkt wellicht als een erg ver weg van je bed show… Laten we eens dichter bij huis gaan kijken, op wie moeten we dan boos worden?

En de vrouw zag, dat de boom goed was om van te eten en dat hij een lust was voor de ogen, en dat de boom begeerlijk was om verstandig te maken; en zij nam van zijn vrucht en at, en zij gaf ook aan haar man, die bij haar was, en hij at ook. (Genesis 3:6)

Ik, jij, wij allemaal, hebben er bewust voor gekozen om die “appel” te eten. God had HEEL duidelijk gewaarschuwd: doe dat niet, als je dat wel doet, komt er ellende! En wat hebben wij gedaan? We hebben naar ons eigen gevoel geluisterd, wij wisten het weer eens beter en daar zijn we dan. We hebben deze ellende over ons zelf afgeroepen. En het resultaat:

Tegen de vrouw zei Hij: Ik zal uw moeite in uw zwangerschap zeer groot maken; met pijn zult u kinderen baren. Naar uw man zal uw begeerte uitgaan, maar hij zal over u heersen. En tegen Adam zei Hij: Omdat u geluisterd hebt naar de stem van uw vrouw en van die boom gegeten hebt waarvan Ik u geboden had: U mag daarvan niet eten, is de aardbodem omwille van u vervloekt; met zwoegen zult u daarvan eten, al de dagen van uw leven; dorens en distels zal hij voor u laten opkomen en u zult het gewas van het veld eten In het zweet van uw gezicht zult u brood eten, totdat u tot de aardbodem terugkeert, omdat u daaruit genomen bent; want stof bent u en u zult tot stof terugkeren. (Genesis 3:16-19)

Dus ja, de duivel was de briesende leeuw / slang, maar wij hebben, willens en wetens, vertrouwd op ons eigen inzicht, op onze eigen gevoelens, op ons eigen hart, en die appel opgegeten, tegen alle waarschuwingen in. Bam.

Begin je nu al een idee te krijgen op wie je boos moet zijn en hoe?

Vertrouw op de Heer met heel je hart, en steun op je eigen inzicht niet. (Spreuken 3:5)

Als we boos zijn… laten we dan wel rechtvaardig boos zijn op de echte veroorzaker van alle ellende…. Alles afschuiven op een ander, alles afschuiven op “de duivel”, onrechtvaardig boos zijn, onrechtvaardig wraak nemen, daar zijn we echt HEEL goed in als mens… maar in de spiegel kijken en eens heel goed naar ons zelf kijken en de straf aanvaarden van onze eigen fouten… dat willen we liever niet… Oeps….

En die boosheid kan ons echt opvreten, als een vuur, want boosheid kost meer dan alleen veel energie. Gelukkig gaat dat vers uit Spreuken verder en geeft het ook de oplossing om uit die boosheid te komen:

Vertrouw op de Heer met heel je hart, en steun op je eigen inzicht niet. ‘Ken Hem in al je wegen, dan zal Hij je paden rechtmaken. (Spreuken 3:5-6)

De combinatie van die twee dingen: “Vertrouw op de Heer met heel je hart, en steun op je eigen inzicht niet” samen met “Ken Hem in al je wegen, dan zal Hij je paden rechtmaken” is de oplossing.

En laten we eerlijk zijn… wat hebben wij er als mens een enorme puinhoop van gemaakt…

Wees mij genadig, o God, naar uw goedertierenheid; naar de veelheid van uw ontferming, doe mijn ongerechtigheden weg. (Psalm 51:1)

En ben je boos omdat alles rondom je heen niet loopt zoals je dat had gehoopt of bedacht / gedacht en zie je de wereld in elkaar storten rondom je heen en je vraagt je af: waarom? Dan weet je met bovenstaand de oorzaak… maar er is hoop:

Want wij zien nu door een spiegel in een duistere rede, maar alsdan zullen wij zien aangezicht tot aangezicht; nu ken ik ten dele, maar alsdan zal ik kennen, gelijk ook ik gekend ben. En nu blijft geloof, hoop en liefde, deze drie; doch de meeste van deze is de liefde. (1 Korintiërs 12-13)

Ooit zullen we het snappen. Kan nog even duren, maar het komt! Hou vol!