Wat lees ik en wat bedoelt iemand echt? Aannames…
Voordat we beginnen met therapie of counseling (in welke vorm dan ook), vragen we altijd waar de client het over wil hebben. Dus, waar loop je tegenaan?
De ene keer bieden we het aan in een 1:1 gespreksvorm (in persoon, op locatie), de andere keer is het telefonisch, e-mail of chat. (of een mix) Nu zat ik eens even te kijken naar de vragen die we binnen krijgen per mail en daar zet iemand altijd een onderwerp in. En dan zie je wat interessants…
Voorbeeld 1: ontwerp: Levensproblemen
Dat is aan makkelijke, want je weet met zo’n onderwerp al zeker dat er een heel verhaal achter steekt. Dus standaard ga je dan al vragen wat die problemen dan zijn en dan zijn het problemen binnen relaties en dat de persoon zijn baan kwijt was. Door het gegeven onderwerp wordt je wel gedwongen om verder te vragen. Maar dan nu…
Voorbeeld 2: onderwerp: gebed gevraagd
Ah, dat is een makkelijke! Gebed, kwartiertje werk, en die hebben we zo afgehandeld! Toch… ? Nee.
Deze persoon wilde graag gebed dat God hielp met haar schaamte. En ja, dan kun je samen een gebed beginnen, maar waarover schaamde die persoon zich dan? Uiteindelijk bleek het te gaan over demonische bezetenheid en het beeld wat deze persoon had bij een kerk. Wow! Dan hebben we het ineens niet meer over iets simpels als gebed. Wat een verschil, hè?
Voorbeeld 3: onderwerp: ik voel mij zo verloren
Je zou denken, dat wordt een redelijk makkelijk gesprek. Ja, je verloren voelen is niet leuk (zacht uitgedrukt), maar daar kunnen we wel over praten op een redelijk makkelijke manier. Kan geen ingewikkeld onderwerp zijn om over te praten. Toch?
Nou… met doorvragen, waarom voel je je zo verloren (en dat is voor veel mensen nog knap lastig om dat onder woorden te brengen) ging het gesprek naar verslaving, school, eenzaamheid, zelfmoord…
Zie je de trend in de onderwerpen en de uitkomsten? Op naar het laatste voorbeeld:
Voorbeeld 4: onderwerp: frustratie
Ook deze lijkt makkelijk. Iemand is over iets gefrustreerd en die wil vast weten hoe je daar mee om kunt gaan, zodat die frustraties niet je leven gaan beheersen. Als dat je levensvraag is, dan heb je een mooi leven. Toch?
Fout. Heel erg fout zelfs. Uiteindelijk bleek het om seksueel misbruik te gaan in zijn jeugd, compleet gestoorde familierelaties, zelfmoordpogingen en nu bezig met de voorbereidingen voor de volgende poging. Hij drukte dat in eerste instantie uit dat hij daar gefrustreerd over was…. maar toen we wat verder gingen graven… bleek er meer, veel meer, achter te zitten……
Zoals je ziet, is het in 99% van de gevallen dus absoluut niet duidelijk waar het over gaat. Je begint een gesprek, en uiteindelijk gaat het dus heel ergens anders over. Niet alleen is het voor ons niet duidelijk, maar in een hoog percentage van de gevallen ook niet bij de vragende partij. Ze voelen zich eenzaam, maar waarom… daar denken veel mensen niet eens over na of kunnen niet zo diep komen. Maar alleen als je de oorzaak te pakken hebt van die eenzaamheid kun je gaan werken naar herstel.
Toch nog een laatste voorbeeld?
Bonus voorbeeld: onderwerp: gelukkig zijn. (deze persoon gaf ook specifiek aan een christen te zijn)
Waarom is dat een onderwerp voor jou? Omdat ik mij niet gelukkig voel. Waarom ben je niet gelukkig? Omdat ik vind dat ik dat wel heb verdiend en God moet mij dat geven. Waarom denk je dat je dat hebt verdiend? Omdat ik toch een goed mens ben. Waarom denk jij dat je een goed mens bent? Nou, ik leef mijn leven zonder iemand kwaad te doen. Waarom zou God jou moeten helpen met gelukkig zijn dan? Omdat ik niemand kwaad doe. Wat doe jij voor God dan? Niets….. Luister je wel eens naar God? Nee……. Doe je meer voor God of voor iemand dan ze alleen geen kwaad doen? Nee…… Is alleen je leven leven zonder iemand kwaad te doen wel “goed”? Nou… daar zeg je wat….. Wat zegt de Bijbel eigenlijk over “goed”? Geen idee….. Zondig jij wel eens? Nee….. Wie is God voor jou: liefde… (punt)
En dat was nog maar het begin…. want dan moet je het gaan hebben over wat is “goed”, wat is “liefde”, wie is die “god” waar je in geloofd, hoe kun je gelukkig zijn verdienen, en door en door en door….. waar gaat het echt over?
Deed mij ook denken aan het volgende vers:
In een rechtszaak lijkt degene die het eerst zijn verhaal mag doen, gelijk te hebben. Maar dan komt de tweede met zijn verhaal en werpt daarmee nieuw licht op de zaak.
Spreuken 18:17
Hoe vaak trappen wij er, als mens, niet in? Iemand zegt iets en wij denken direct te weten waarover het gaat… en geven ook al heel snel een antwoord op de vraag… die eigenlijk de vraag helemaal niet is… en hebben (met een beetje pech) ook al een oordeel klaar…. en met die valse info… drukken we iemand in een hokje, denken te helpen, maar onder aan de streep… helpen we niet. In tegendeel.. jij denkt “dat ging prima”, maar de vraagsteller heeft nog steeds geen antwoord en is wel een frustratie rijker: “alweer iemand die niet luisterde”….
De les voor vandaag, voor iedereen: vraag door. Altijd. Waarom, waarom, waarom, waarom? De kans is groot dat je bij de 7e waarom pas bij het echte waarom komt. Als je bij de eerste “waarom” al gas geeft.. kan het wel eens een verschrikkelijk ongeval gaan worden. Pas op.