Ik kies Jezus of Hij nodigt uit? Wij merken het verschil in hoe mensen omgaan met tegenslag.

In ons werk, tijdens coaching-, counseling- en therapiegesprekken, valt ons een opvallend patroon op. Wanneer we kijken naar hoe mensen omgaan met tegenslagen zoals ziekte, verlies van werk, oorlog of rouw, zien we drie groepen.

  1. Mensen die begrijpen dat God roept en dat hun enige taak was om Hem te gehoorzamen. Meer hoefden zij niet te doen.
  2. Mensen die zelf het initiatief hebben genomen om ‘Jezus in hun hart te vragen’.
  3. Niet-christenen.

De ellende waarin mensen verkeren is vaak exact hetzelfde. Oorlog blijft oorlog, verlies blijft verlies, ziekte blijft ziekte. De wereld waarin we leven is voor alle drie de groepen gelijk.

Maar in hoe ze omgaan met tegenslag….

  • Het verschil tussen groep 1 en 2 lijkt in eerste instantie misschien klein, tot we kijken hoe ze omgaan met problemen. Dan wordt het verschil enorm.
  • Het is zelfs opvallend: groep 2 en 3 lijken vaak heel veel op elkaar in hun manier van omgaan met tegenslag, en dat is zorgwekkend.

Op het eerste gezicht lijkt groep 2, die ooit “Jezus in hun hart hebben gevraagd”, totaal niet op groep 3, de ongelovigen. Maar hoe kan het dan dat hun reacties bij problemen zo gelijk zijn? In gesprekken en observaties merken wij dat hun gedrag en houding in moeilijke omstandigheden juist vaak wel als twee druppels water op elkaar lijken. Zodra de stormen van het leven komen – verlies, ziekte, rouw of andere tegenslagen – valt groep 2 vaak net zo snel tegen de vlakte als groep 3. De paniek slaat snel toe. Het fundament waarop hun zekerheid rust, blijkt dan niet stevig: hun geloof is afhankelijk van hun eigen actie, hun eigen moment van beslissing of hun gevoel, en niet van Gods soevereiniteit en initiatief.

Wij merken in onze praktijk dat dit verschil direct zichtbaar wordt wanneer wij uitleggen dat het andersom werkt. God nodigt jou uit, niet jij Hem. Zodra iemand dit werkelijk begrijpt, zien wij hoe de spanning wegvalt en een innerlijke rust verschijnt die bijna niet te beschrijven is. Het verschil is dan als dag en nacht! Deze rust is onafhankelijk van omstandigheden of prestaties, omdat ze gebaseerd is op het besef dat God het initiatief heeft genomen en dat redding een werk van Hem is.

Totdat dit begrip doordringt bij groep 2, blijft de onrust aanwezig. Het lijkt soms alsof hun oren gesloten zijn voor deze boodschap.

De Bijbel ondersteunt dit onderscheid. Johannes 6:44 zegt:

“Niemand kan tot Mij komen, tenzij de Vader, die Mij gezonden heeft, hem trekke; en Ik zal hem opwekken in de laatste dag.”

Het geloof ontstaat dus niet uit onze actie, maar uit Gods werk. Romeinen 9:16 benadrukt dit nogmaals:

“Zo is het dan niet van wie wil of wie loopt, maar van God, die zich ontfermt.”

Johannes 10:28-29 laat zien waar de rust van groep 1 vandaan komt:

“En Ik geef hun eeuwig leven, en zij zullen in eeuwigheid niet verloren gaan, en niemand zal hen uit Mijn hand rukken. Mijn Vader, die ze Mij gegeven heeft, is groter dan allen, en niemand kan ze uit de hand van Mijn Vader rukken.”

In onze coaching-, counseling- en therapiegroepen merken we keer op keer dat wie dit begrijpt, zelfs in de zwaarste omstandigheden, een opmerkelijke(!) stabiliteit ervaart. Wie geloofde dat redding afhankelijk was van hun eigen actie, blijft daarentegen onzeker en gespannen. Dit verschil is geen theoretisch punt, maar een direct merkbaar effect wat we echt zien in hoe mensen leven, voelen en reageren op tegenslag. Heel opvallend.

Het besef dat God kiest wie bij Hem aan tafel mag zitten en dat wij mogen ingaan op Zijn uitnodiging, bevrijdt ze van het gevoel dat wij het zelf moeten doen. Het is geen momentopdracht of prestatie, maar een voortdurend vertrouwen op God die roept, trekt en vasthoudt. En zelfs dat vertrouwen komt niet uit henzelf, maar ze geven aan dat zelfs dat vertrouwen komt van God, “want Hij heeft mij geroepen en niet ik Hem”.

In onze praktijk valt ons keer op keer op dat groep 1 werkelijk opvallend(!) rustig is, zelfs in de zwaarste omstandigheden.

Groep 2, die ooit “Jezus in hun hart hebben gevraagd”, en groep 3, de ongelovigen, lijken daarin opvallend vaak erg veel op elkaar. Dat is een spannende en soms confronterende gewaarwording voor ons, want theologisch zou dat verschil er eigenlijk wél moeten zijn.

Het laat zien hoe belangrijk het fundament is: steunt het op eigen actie, moment of gevoel (‘ik nodig Jezus uit’), dan stort het snel in zodra het leven zwaar wordt. Steunt het op Gods roepstem (‘Hij nodigt jou uit’), dan blijft het standvastig, ongeacht de omstandigheden, zoals Jezus zegt over het huis op de rots en het huis op het zand:

“Wie deze mijn woorden hoort en ze doet, die zal Ik vergelijken met een verstandig man, die zijn huis op de rots bouwde; en de regen viel neer, de rivieren kwamen, de winden waaiden en stootten tegen dat huis, en het viel niet, want het was op de rots gebouwd. En wie deze mijn woorden hoort en ze niet doet, die zal Ik vergelijken met een dwaas man, die zijn huis op het zand bouwde; en de regen viel neer, de rivieren kwamen, de winden waaiden en stootten tegen dat huis, en het viel in, en de val van dat huis was groot.” (Mattheüs 7:24-27)